Mụn trứng cá khi mang thai là tình trạng khá phổ biến, xuất hiện do sự thay đổi nội tiết tố trong thai kỳ. Điều này khiến nhiều mẹ bầu lo lắng, khi làn da bỗng xuất hiện các nốt mụn đỏ, sưng viêm dù trước đó vốn mịn màng. Vậy đâu là nguyên nhân và cách nào trị mụn trứng cá cho mẹ bầu an toàn, hiệu quả? Hãy cùng O2 SKIN tìm hiểu rõ hơn trong bài viết dưới đây.
Mụn thai kỳ là tình trạng khá phổ biến, tìm hiểu nguyên nhân và cách trị mụn trứng cá cho mẹ bầu trong bài viết sau.
Mụn trứng cá khi mang thai là gì?
Mụn trứng cá thai kỳ là tình trạng da liễu thường gặp do sự thay đổi nội tiết tố trong giai đoạn mang thai, đặc biệt là ba tháng đầu. Theo các nghiên cứu được đăng trên National Library of Medicine (Kho lưu trữ toàn văn miễn phí các tài liệu tạp chí về y sinh và khoa học sự sống tại Thư viện Y khoa Quốc gia Hoa Kỳ), ước tính có tới 43% phụ nữ bị mụn trứng cá trong thời kỳ mang thai.
Có những phụ nữ bị nổi mụn lần đầu tiên trong thời gian mang thai dù trước đó chưa bao giờ bị mụn; và đôi khi có những người diễn tiến nặng thêm tình trạng mụn sẵn có.
Bị mụn trứng cá khi mang thai có sao không?
Nổi mụn trứng cá trong giai đoạn mang thai là điều hoàn toàn bình thường, không ảnh hưởng đến thai kỳ hay sức khỏe thai nhi. Tuy nhiên, tình trạng da thay đổi làm ảnh hưởng đến thẩm mỹ có thể khiến mẹ bầu cảm thấy tự ti, buồn phiền. Nếu không được chăm sóc đúng cách, mụn có thể gây thâm, sẹo trên da.
Mức độ và triệu chứng của mụn trứng cá khi mang thai
Thông thường, mụn trứng cá khi mang thai bắt đầu trong tam cá nguyệt đầu tiên, tuy nhiên vẫn có thể xảy ra bất cứ lúc nào trong thời kỳ mang thai. Nếu bị mụn trứng cá thai kỳ, mẹ bầu có thể nhận biết qua những dấu hiệu sau:
- Mụn có thể xuất hiện ở mặt, cổ, ngực hoặc lưng – những nơi tuyến dầu hoạt động mạnh nhất.
- Mụn chủ yếu ở dạng mụn viêm và dạng sẩn, mụn mủ hoặc có thể là các nang hay cục.
- Da có thể bị nhờn hoặc thô ráp do viêm.
Mức độ nghiêm trọng của mụn trứng cá khi mang thai có thể khác nhau ở mỗi mẹ bầu:
- Mụn trứng cá nhẹ: Chỉ xuất hiện thỉnh thoảng, có thể để lại vết thâm hoặc đốm nhỏ nhưng nhanh chóng mờ.
- Mụn trứng cá vừa phải: Mụn nổi thường xuyên hơn, kèm viêm ở nhiều vùng da.
- Mụn trứng cá nặng: Gồm các nang đau và mảng đỏ lớn, có nguy cơ để lại sẹo, thường cần can thiệp y tế để điều trị.
Nổi mụn trứng cá khi mang thai không chỉ ảnh hưởng đến thẩm mỹ mà còn gây đau nhức, khó chịu.
Nên và không nên làm gì để cải thiện mụn trứng cá khi mang thai?
Để tình trạng mụn thai kỳ sớm cải thiện và không tiến triển nghiêm trọng hơn, mẹ bầu hãy lưu ý những điều nên làm và cần tránh dưới đây:
Những điều cần làm để điều trị mụn trứng cá thai kỳ
Nhằm kiểm soát mụn thai kỳ hiệu quả mà không ảnh hưởng đến sức khỏe mẹ và bé, bạn nên:
- Chăm sóc da tại nhà đúng cách
- Lựa chọn mỹ phẩm dưỡng da phù hợp
- Xây dựng thực đơn lành mạnh và khoa học
- Ngủ đủ giấc
- Áp dụng một số giải pháp thiên nhiên
- Đến bác sĩ thăm khám để có phác đồ điều trị phù hợp
1. Chăm sóc da tại nhà đúng cách
Mẹ bầu nên rửa mặt bằng sữa rửa mặt dịu nhẹ với nước ấm 2 lần mỗi ngày. Tránh các loại sữa rửa mặt chứa axit salicylic nồng độ cao hoặc các chất hoạt động bề mặt mạnh vì có thể gây kích ứng da. Đồng thời mẹ cũng nên thao tác rửa mặt nhẹ nhàng, nên dùng khăn vải thấm khô da mặt thay vì chà xát để tránh gây kích ứng với da.
Ngoài ra, da đầu thời kỳ có thai cũng tăng hoạt động tuyến bã nhờn mạnh hơn, nếu cạy nặn cồi mụn trên da đầu sẽ dễ gây ra mụn xung quanh trán, viền chân tóc. Do vậy bạn nên không nên tự ý nặn mụn và nên gội đầu hàng ngày để loại bỏ bụi bẩn, dầu thừa, ngăn ngừa mụn phát triển.
2. Lựa chọn mỹ phẩm dưỡng da phù hợp
Để tránh lỗ chân lông tắc nghẽn làm nổi mụn trứng cá nhiều hơn, bạn nên sử dụng các mỹ phẩm dưỡng da (kem dưỡng ẩm, kem chống nắng, kem che khuyết điểm…) không chứa dầu, không gây mụn và có nền gốc nước. Ngoài ra, nên ưu tiên các sản phẩm có chiết xuất tự nhiên, nguồn gốc xuất xứ rõ ràng, không mua hàng trôi nổi, kém chất lượng nhằm đảm bảo an toàn cho cả mẹ và bé.
3. Xây dựng thực đơn lành mạnh và khoa học
Khi xây dựng chế độ ăn uống cho da mụn, phụ nữ mang thai nên tránh các thực phẩm chứa nhiều đường, cay nóng, đồ chiên xào nhiều dầu mỡ… để hạn chế tình trạng nóng trong, kích ứng và gây viêm mụn. Thay vào đó, nên bổ sung các loại rau xanh có tính thanh mát giúp thanh nhiệt giải độc, các loại quả mọng giàu chất chống oxy hóa, gồm: Bông cải xanh, bắp cải, mồng tơi, cà rốt, trái cây họ cam, kiwi, các loại hạt dinh dưỡng, sữa chua, cá hồi, cá mòi…
Chế độ ăn uống khoa học với các loại thực phẩm chứa nhiều dưỡng chất tốt như vitamin, khoáng chất có thể hỗ trợ giảm mụn.
4. Ngủ đủ giấc
Bạn nên duy trì thói quen ngủ đủ 7 – 9 tiếng mỗi đêm và không ngủ quá trễ để cơ thể và làn da được nghỉ ngơi, phục hồi tốt nhất. Bởi thiếu ngủ hay thức khuya có thể làm tăng hormone cortisol gây stress, kích thích tuyến bã nhờn hoạt động mạnh hơn – tạo điều kiện cho bụi bẩn, bã nhờn… tích tụ gây tắc nghẽn lỗ chân lông và hình thành nhân mụn.
5. Áp dụng một số giải pháp thiên nhiên
Dùng mặt nạ dưa leo, tẩy da chết bằng bã cà phê, thoa mật ong hoặc dầu dừa lên vùng da bị mụn… là những cách hỗ trợ trị mụn trứng cá cho mẹ bầu tại nhà. Bạn có thể tham khảo:
- Dưa leo: Bạn xay nhuyễn nửa quả dưa leo đến khi thu được hỗn hợp sệt. Sau đó tách lấy nước và trộn cùng ít bột yến mạch, đắp lên da khoảng 10 – 15 phút rồi rửa sạch bằng nước lạnh. Dưa chuột có khả năng làm dịu da và giảm lượng bã nhờn trên da, nhờ đó tránh tình trạng bít tắc lỗ chân lông gây hình thành mụn trứng cá, mụn viêm.
- Bã cà phê: Bạn trộn bã cà phê xay, đường nâu và dầu ô liu với nhau. Sau khi rửa mặt sạch, bạn thoa hỗn hợp này lên da kết hợp massage nhẹ nhàng, rồi rửa mặt lại với nước sạch. Với khoáng chất, vitamin… bã cà phê sẽ hỗ trợ loại bỏ lớp tế bào chết và bụi bẩn, bã nhờn giúp da được thông thoáng để giảm mụn.
- Mật ong: Rửa mặt sạch với nước ấm, sau đó bạn lấy một ít mật ong thoa trực tiếp vào vùng da bị mụn. Giữ khoảng 20 – 30 phút rồi rửa sạch với nước ấm, thực hiện 2 lần/ngày vào buổi sáng và buổi tối. Nhờ đặc tính kháng khuẩn và chống viêm, mật ong có thể loại bỏ các vi khuẩn gây viêm, từ đó cản trở sự phát triển và lây lan của mụn.
- Nghệ: Bạn rửa mặt thật sạch và để da khô tự nhiên. Sau đó thoa một ít dầu dừa lên vùng da mụn và massage nhẹ nhàng khoảng 1 – 2 phút. Để qua đêm rồi rửa mặt lại với nước sạch vào sáng hôm sau. Với tính kháng khuẩn và kháng nấm, dầu dừa có thể hỗ trợ chống lại các vi khuẩn gây ra mụn trứng cá.
6. Đến bác sĩ thăm khám để có phác đồ điều trị phù hợp
Trường hợp bị mụn thai kỳ khiến mẹ khó chịu, hãy trao đổi với bác sĩ da liễu để có phác đồ điều trị phù hợp. Tốt nhất, mẹ nên đợi sau khi sinh bé và đến những cơ sở uy tín để điều trị mụn. Nhất là với các tình trạng mụn viêm nặng, mụn dai dẳng, phức tạp… cần được bác sĩ da liễu dày dặn kinh nghiệm thăm khám và thiết kế phác đồ điều trị riêng để đạt hiệu quả tối ưu.
Hiện nay, O2 SKIN là một trong những địa chỉ điều trị mụn chuẩn Y khoa được nhiều người tin chọn. Đến O2 SKIN, mẹ an tâm được đội ngũ bác sĩ da liễu chuyên môn cao, giàu kinh nghiệm sẽ trực tiếp thăm khám. Qua đó đảm bảo nhận định đúng tình trạng mụn, thiết kế phác đồ điều trị cá nhân hóa và hướng dẫn mẹ bầu cách để kiểm soát mụn thai kỳ an toàn, hiệu quả.
Hơn nữa, các bác sĩ tại O2 SKIN vô cùng nhẹ nhàng và tâm lý, tạo cho mẹ bầu cảm giác thoải mái trong suốt quá trình thăm khám. Chi phí các dịch vụ trị mụn ở O2 SKIN được thiết kế hợp lý và thông báo cụ thể ngay khi tư vấn. Do đó, bạn có thể yên tâm không phát sinh thêm sau khi thực hiện.
Bác sĩ sẽ lên kế hoạch điều trị cá nhân hóa theo từng tình trạng da và mức độ mụn, giúp mẹ sau sinh chữa mụn hiệu quả ngay từ đầu và tiết kiệm chi phí.
>> Liên hệ O2 SKIN để được bác sĩ chuyên khoa da liễu thăm khám và xây dựng phác đồ điều trị hiệu quả, an toàn nhé!
Những điều cần tránh khi điều trị mụn trứng cá trong thai kỳ
Để hạn chế nguy cơ viêm mụn, kích ứng và không ảnh hưởng đến sức khỏe của thai nhi, bạn cần tránh:
- Không sử dụng thuốc trị mụn dạng uống Isotretinoin, Retinoids và các kháng sinh khác
- Tránh dùng các loại thuốc trị mụn dạng bôi Retinoids, Benzoyl Peroxide và Salicylic Acid
- Hạn chế đưa tay lên mặt và không tự ý nặn mụn
- Không trị mụn bằng liệu pháp nội tiết tố
1. Không sử dụng thuốc trị mụn dạng uống Isotretinoin, Retinoids và các kháng sinh khác
Một số loại kháng sinh thông dụng dùng trong điều trị mụn trứng cá và isotretinoin không được phép dùng trong thai kỳ vì nguy cơ gây dị tật thai nhi. Trong một số trường hợp mụn trứng cá thai kỳ nặng, bác sĩ sẽ cân nhắc dùng loại kháng sinh khác an toàn cho phụ nữ mang thai được FDA cho phép sử dụng. Lưu ý, các trường hợp đang dùng Isotretinoin đường uống muốn mang thai cần ngưng thuốc ít nhất 01 tháng để đảm bảo an toàn.
2. Tránh dùng các loại thuốc trị mụn dạng bôi Retinoids, Benzoyl Peroxide và Salicylic Acid
Những loại thuốc bôi này cũng có tác dụng điều trị mụn trứng cá hiệu quả, nhưng có khả năng làm tăng nguy cơ xuất hiện dị tật thai nhi. Do đó để an toàn, bạn cần tránh sử dụng trong khi đang mang thai.
3. Hạn chế đưa tay lên mặt và không tự ý nặn mụn
Bàn tay thường tiếp xúc với nhiều bề mặt nên dễ tích tụ vi khuẩn, bụi bẩn. Vì thế, bạn nên hạn chế đưa tay lên mặt hoặc chạm vào nốt mụn, để tránh lây lan vi khuẩn và tạp chất từ tay. Ngoài ra, trong thai kỳ làn da sẽ trở nên nhạy cảm hơn, bạn không tự ý nặn mụn có thể gây kích ứng và dễ để lại sẹo.
4. Không trị mụn bằng liệu pháp nội tiết tố
Mặc dù mụn trứng cá thường liên quan đến rối loạn nội tiết và ở một số trường hợp có thể được chỉ định điều trị bằng liệu pháp nội tiết như estrogen hoặc thuốc kháng androgen (flutamide, spironolactone). Nhưng phương pháp này tiềm ẩn nguy cơ gây dị tật bẩm sinh cho thai nhi. Vì vậy, bạn tuyệt đối không nên áp dụng liệu pháp nội tiết để trị mụn trong giai đoạn mang thai.
Nguyên nhân nào gây mụn trứng cá khi mang thai?
Bên cạnh việc tìm hiểu cách điều trị, bạn cũng cần hiểu rõ nguyên nhân gây mụn trứng cá trong thai kỳ để chủ động phòng ngừa hiệu quả. Một số nguyên nhân thường gặp bao gồm: thay đổi nội tiết tố, hệ thống miễn dịch suy yếu, căng thẳng (stress), chế độ ăn uống – sinh hoạt chưa hợp lý… Cụ thể như sau:
Thay đổi nội tiết tố trong thai kỳ
Trong giai đoạn mang thai, đặc biệt là tam cá nguyệt đầu tiên, nồng độ các hormone trong cơ thể như progesterone và estrogen, hormone androgen đều tăng cao. Đặc biệt, nồng độ hormone androgen tăng cao hơn bình thường khiến da tăng sản xuất dầu nhờn. Lượng dầu thừa này kết hợp với tế bào chết và vi khuẩn trên da, sẽ gây bít tắc lỗ chân lông và hình thành mụn trứng cá.
Thay đổi nội tiết tố trong thai kỳ là nguyên nhân phổ biến nhất khiến nhiều chị em dù trước đó có làn da khỏe mạnh vẫn bị mụn khi mang thai.
Hệ thống miễn dịch suy yếu
Nội tiết tố thay đổi khi mang thai cũng khiến cho hệ thống miễn dịch bị suy yếu. Lúc này, chức năng bảo vệ cơ thể khỏi vi khuẩn bị yếu đi, tạo điều kiện cho vi khuẩn gây mụn dễ dàng xâm nhập và hình thành mụn.
Có tiền sử bị mụn trứng cá
Tình trạng mụn thai kỳ cũng có thể xuất hiện, nếu trước khi mang thai người phụ nữ đã có tiền sử bị mụn trứng cá hoặc thường xuất hiện mụn vào đầu chu kỳ kinh nguyệt.
Căng thẳng (stress) trong thai kỳ
Căng thẳng sẽ làm tăng tiết hormone cortisol, yếu tố gián tiếp kích thích tuyến bã nhờn hoạt động quá mức và thúc đẩy phản ứng viêm. Vì thế, nếu mẹ bầu bị căng thẳng kéo dài không chỉ dễ nổi mụn nhiều hơn mà còn làm chậm quá trình hồi phục da.
Chế độ ăn uống
Chế độ ăn uống thiếu khoa học, ít rau xanh, trái cây… sẽ không cung cấp đủ dưỡng chất cần thiết cho da, khiến sức khỏe da suy yếu, dễ kích ứng và nhạy cảm hơn. Bên cạnh đó, nếu tiêu thụ nhiều thực phẩm chế biến sẵn, đồ ăn nhanh (như gà rán, pizza, xúc xích…) có thể gây ảnh hưởng tới lượng hormone, khiến tình trạng mụn viêm không được cải thiện mà còn trở nên nặng hơn.
Đồ ăn nhanh, chiên rán nhiều chứa nhiều gia vị, chất béo không tốt có thể gây ra lượng dầu thừa và tăng khả năng bị mụn trên da.
Sử dụng mỹ phẩm không phù hợp, gây bít tắc
Việc dùng mỹ phẩm chứa dầu, thành phần gây kích ứng hoặc không được kiểm chứng an toàn cho thai phụ có thể làm bít tắc lỗ chân lông và khiến mụn trứng cá nặng hơn. Nếu dùng phải các loại mỹ phẩm trôi nổi, kém chất lượng còn tiềm ẩn nguy cơ nhiễm corticoid hay các hóa chất độc hại, ảnh hưởng xấu đến mẹ và thai nhi.
Ngoài ra, một số phụ nữ lúc mang thai vì sợ ảnh hưởng thai nhi nên không dùng bất cứ sản phẩm chăm sóc nào, vô tình khiến da khô ráp, dày sừng, tắc nghẽn nang lông. Từ đó càng dễ gây nên mụn ẩn, mụn viêm trong thai kỳ.
Tăng cân quá nhanh trong thai kỳ
Dữ liệu cho thấy mối liên quan giữa mức độ nghiêm trọng của mụn trứng cá tăng lên ở những người có chỉ số khối cơ thể (BMI) cao hơn. Việc tăng cân quá nhanh ở một số phụ nữ lúc mang thai cũng khiến việc nổi mụn trứng cá nhiều hơn.
Làm sao để hạn chế bị mụn trứng cá khi mang thai?
Để phòng ngừa và hạn chế tình trạng mụn trứng cá ở giai đoạn mang thai, bạn hãy ghi nhớ những điều sau:
- Rửa mặt 2 lần/ngày bằng sữa rửa mặt dịu nhẹ, không chứa xà phòng để loại bỏ bụi bẩn và dầu thừa.
- Gội đầu thường xuyên và tránh để sản phẩm dưỡng tóc dính vào mặt, vì chúng có thể gây kích ứng da, làm tăng nguy cơ gây mụn.
- Chọn kem chống nắng, kem dưỡng ẩm có thành phần lành tính, dán nhãn “Noncomedogenic” (không gây bít tắc lỗ chân lông) và “oil-free” (không gây nhờn) để tránh hình thành mụn.
- Làm sạch các vật dụng tiếp xúc trực tiếp với da như khăn mặt, vỏ gối, nón bảo hiểm,… giúp hạn chế vi khuẩn tích tụ và xâm nhập lên da.
- Không nặn mụn và không sờ tay lên mặt nhằm tránh đưa vi khuẩn lên da gây bít tắc lỗ chân lông.
- Sắp xếp thời gian làm việc và nghỉ ngơi hợp lý, hạn chế căng thẳng quá mức để tinh thần luôn thoải mái, giúp làn da khỏe mạnh hơn.
- Bổ sung tối thiểu khoảng 2 lít nước mỗi ngày giúp tăng cường độ ẩm cho da, tránh bị khô da và giảm tình trạng mọc mụn.
Câu hỏi thường gặp
Trong quá trình tìm hiểu về hiện tượng mụn trứng cá giai đoạn mang thai, nhiều chị em còn có những băn khoăn sau:
Mụn trứng cá thai kỳ khi nào hết?
Tình trạng mụn thai kỳ có thể hết sau sinh, khi nồng độ hormone ổn định lại. Nhưng điều này còn phụ thuộc vào cơ địa và cách chăm sóc da của mỗi người. Một số trường hợp ở giai đoạn cho con bú, lượng hormone chưa ổn định, chị em vẫn có thể tiếp tục bị mụn trứng cá.
Nổi mụn khi mang thai là trai hay gái?
Theo quan niệm dân gian, nếu mẹ bầu nổi mụn khi mang thai, có khả năng sẽ sinh con trai. Điều này được cho là khi mang thai con trai, cơ thể của người mẹ sẽ sản sinh ra nhiều hormone nam, làm cho da dầu hơn và dễ bị tắc nghẽn lỗ chân lông gây mụn. Tuy nhiên, chưa có nghiên cứu khoa học chứng minh mối liên hệ nào giữa mụn trứng cá và giới tính thai nhi, nên thông tin trên chỉ mang tính chất tham khảo.
Mặt nổi mụn có phải dấu hiệu mang thai không?
Mặt nổi mụn có thể là một trong những dấu hiệu khi mang thai, tuy nhiên đây không phải là dấu hiệu mang thai phổ biến. Tình trạng này thường xuất hiện nhiều trong 3 tháng đầu thai kỳ và sẽ giảm dần vào các tháng sau đó. Ngoài nổi mụn, nếu nghi ngờ mình có thai, bạn có thể theo dõi một số dấu hiệu khác như chậm kinh, buồn nôn, ốm nghén, ngực căng tức…
Khi có thai thường nổi mụn ở đâu?
Mụn trứng cá thai kỳ thường xuất hiện ở các vùng da có tuyến dầu hoạt động mạnh như mặt, cổ, ngực hoặc lưng.
Trên đây là những thông tin giúp bạn biết được nguyên nhân và trị mụn trứng cá khi mang thai an toàn. Nhìn chung, nổi mụn thai kỳ là tình trạng thường gặp nên mẹ bầu đừng quá lo lắng. Hãy kết hợp chăm sóc da đúng cách tại nhà cùng chế độ sinh hoạt lành mạnh, sẽ giúp kiểm soát mụn hiệu quả mà không ảnh hưởng đến sức khỏe mẹ và bé.
