Mụn trứng cá là một trong những vấn đề da liễu phổ biến, có thể gặp ở cả thanh thiếu niên và người trưởng thành, với biểu hiện đặc trưng là các nốt mụn đỏ, mụn mủ hoặc nhân trắng/đen. Có nhiều nguyên nhân gây mụn trứng cá, vì vậy việc hiểu rõ từng yếu tố sẽ giúp bạn lựa chọn được phương pháp điều trị hiệu quả. Hãy cùng xem chi tiết trong bài viết dưới đây để nhanh chóng lấy lại làn da sạch mụn, sáng mịn và khỏe mạnh nhé.
Mụn trứng cá là tình trạng khá phổ biến, tìm hiểu nguyên nhân để có cách điều trị hiệu quả trong bài viết này nhé!
Nguyên nhân gây ra mụn trứng cá
Giải đáp mụn trứng cá do đâu của nhiều bạn đó là do sự kết hợp của các yếu tố bao gồm tăng tiết bã nhờn, tắt nghẽn lỗ chân lông, sự phát triển của vi khuẩn và phản ứng viêm. Ngoài ra, còn có thể chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố khác. Cụ thể:
Các nguyên nhân chính (yếu tố bệnh sinh) gây mụn trứng cá
Nguyên nhân bị mụn trứng cá chủ yếu là do 4 yếu tố chính sau đây:
- Sự thay đổi hormone, đặc biệt là hormone Androgen, có thể kích thích tuyến bã nhờn sản xuất nhiều dầu hơn. Từ đó khiến lượng dầu dư thừa tích tụ tại lỗ chân lông, tạo môi trường thuận lợi cho mụn phát triển.
- Các tế bào sừng không được loại bỏ kịp thời sẽ kết hợp với bã nhờn gây bít tắc lỗ chân lông và sinh mụn.
- Sự mất cân bằng hệ vi sinh trên da tạo điều kiện cho vi khuẩn gây mụn C.acnes hoặc nấm men Malassezia phát triển, từ đó kích hoạt quá trình hình thành mụn.
- Tình trạng viêm nhiễm trên da xảy ra do hệ miễn dịch đáp ứng với sự hiện diện của vi khuẩn và bã nhờn, dẫn đến sưng đỏ, hình thành mụn viêm, mụn mủ hoặc nang mụn.
Nguyên nhân chính gây mụn trứng cá chủ yếu là do sự tăng tiết bã nhờn, tắc nghẽn lỗ chân lông, vi khuẩn C.acnes phát triển và tình trạng viêm nhiễm tại nang lông.
Các yếu tố ảnh hưởng gây mụn trứng cá
Ngoài những nguyên nhân chính trên, mụn trứng cá xuất hiện cũng có thể là do một số yếu tố sau:
- Chế độ ăn uống: Tiêu thụ quá nhiều thức ăn có chỉ số đường cao (GI cao – giàu carbohydrate), sữa và các sản phẩm từ sữa động vật (đặc biệt là sữa tách béo) làm tăng nguy cơ mụn trứng cá hình thành.
- Căng thẳng (stress): Nguyên nhân mụn trứng cá có thể do tình trạng căng thẳng, lo âu kéo dài có thể làm tuyến bã nhờn hoạt động quá mức. Từ đó làm tăng nguy cơ hình thành và mức độ nghiêm trọng của mụn trứng cá.
- Nghề nghiệp và môi trường sống: Những người làm việc trong môi trường khói bụi, dầu mỡ, tiếp xúc nhiều với ánh sáng,… hoặc sống ở nơi khí hậu nóng ẩm, hanh khô có thể khiến bã nhờn tiết ra nhiều hơn và gây mụn. Trong tất cả các yếu tố môi trường ảnh hưởng đến mụn trứng cá thì ánh nắng có ảnh hưởng đến mức độ nghiêm trọng của mụn. Cụ thể, tia UVB trong ánh nắng có thể trực tiếp kích hoạt các chức năng của tuyến bã trong cơ thể, làm tăng lượng bã nhờn và khiến mụn trứng cá nghiêm trọng hơn.
- Chăm sóc da chưa đúng cách: Chăm da sai cách cũng là nguyên nhân mọc mụn trứng cá. Chẳng hạn như rửa mặt quá nhiều lần, dùng mỹ phẩm không phù hợp hoặc không tẩy trang kỹ dễ khiến da bị kích ứng, bít tắc lỗ chân lông và gây mụn.
Mụn trứng cá có thể xuất hiện ở mọi độ tuổi, kể cả người trưởng thành. Trong đó nữ giới thường dễ bị mụn hơn so với nam giới. Theo BS.CK2 Nguyễn Thị Kiều Trang (Khoa Da liễu – Thẩm mỹ da, Bệnh viện Đại học Y Dược TP HCM), nữ giới thường có phản ứng viêm mạnh mẽ nên dễ bị mụn trứng cá hơn nam giới, khiến họ dễ hình thành và tổn thương mụn nặng hơn. Hơn nữa, sự thay đổi hormon trong từng giai đoạn như trước kỳ kinh, mang thai hay sau sinh có thể kích thích tuyến bã nhờn hoạt động mạnh hơn, từ đó thúc đẩy quá trình hình thành mụn. (Nguồn: VnExpress)
Nguyên nhân mụn trứng cá còn đến từ các yếu tố khác như di truyền, chế độ ăn uống,…
Có nên tự điều trị mụn trứng cá tại nhà không?
Câu trả lời là không nên tự trị mụn tại nhà. Thực tế, nhiều người khi bị mụn thường tìm kiếm review sản phẩm trên mạng rồi mua về sử dụng mà không hiểu rõ tình trạng da của mình. Kết quả là mụn không những không cải thiện mà còn bùng phát nghiêm trọng hơn. Một số trường hợp gặp biến chứng như kích ứng, đỏ rát, bong tróc, sẹo thâm hoặc mụn viêm lan rộng do dùng sản phẩm không phù hợp hoặc trị mụn sai cách.
Theo Bác sĩ Nguyễn Quỳnh Thi (Phòng khám Da liễu O2 SKIN), việc không hiểu rõ tình trạng mụn và sử dụng sản phẩm trị mụn một cách tùy tiện chính là nguyên nhân khiến mụn trở nên nặng và dai dẳng hơn. Nhất là với các trường hợp mụn ở mức độ trung bình đến nặng, chỉ dùng sản phẩm bôi ngoài da sẽ không mang lại hiệu quả, mà cần kết hợp nhiều phương pháp điều trị.
Vì vậy, để trị mụn hiệu quả và duy trì kết quả lâu dài, bạn nên thăm khám da liễu và điều trị theo phác đồ chuẩn y khoa, thay vì tự ý mua và sử dụng sản phẩm theo cảm tính.
Các phương pháp điều trị mụn trứng cá chuẩn y khoa
Sau khi đã xác định cụ thể nguyên nhân nổi mụn trứng cá, bác sĩ da liễu sẽ xây dựng phác đồ điều trị phù hợp. Một số phương pháp thường được áp dụng gồm:
- Thuốc trị mụn: Có thể là thuốc bôi ngoài da (chứa Retinoid, Benzoyl Peroxide, Acid Salicylic…) hoặc thuốc uống (kháng sinh, thuốc điều hòa nội tiết) tùy mức độ mụn. Các loại thuốc này sẽ giúp kiểm soát viêm, giảm bã nhờn và ngăn ngừa mụn mới hình thành. Tuy nhiên, bạn cần tuân thủ liều lượng của bác sĩ để tránh tác dụng phụ như khô da, kích ứng hoặc kháng thuốc.
Sử dụng các sản phẩm bôi trị mụn là một trong những phương pháp mang lại hiệu quả trong quá trình điều trị.
- Lấy nhân mụn: Được thực hiện bằng dụng cụ y khoa chuyên dụng trong điều kiện vô trùng, giúp loại bỏ nhân mụn ẩn, mụn đầu đen hoặc đầu trắng mà không làm tổn thương mô da xung quanh. Kỹ thuật chuẩn giúp hạn chế viêm nhiễm và ngừa sẹo. Tuy nhiên, nếu thực hiện ở nơi không đảm bảo vô trùng, nguy cơ lây nhiễm và để lại sẹo thâm là rất cao.
- Peel da: Là phương pháp dùng hoạt chất hóa học như AHA, BHA hoặc TCA để tẩy tế bào chết, giảm bít tắc lỗ chân lông và kích thích tái tạo tế bào mới. Peel da không chỉ hỗ trợ cải thiện mụn mà còn làm sáng da, mờ thâm sau mụn. Lưu ý, phương pháp này cần được bác sĩ chỉ định để kiểm soát nồng độ và thời gian tiếp xúc, tránh bỏng da hoặc tăng sắc tố sau viêm.
- Chiếu IPL: IPL (Intense Pulsed Light) là công nghệ sử dụng ánh sáng xung cường độ cao với bước sóng phù hợp để tiêu diệt vi khuẩn gây mụn, giảm viêm và kích thích collagen. Ngoài trị mụn, IPL còn giúp cải thiện lỗ chân lông to, giảm đỏ và mờ thâm sau mụn.
- Chiếu ánh sáng xanh: Sử dụng đèn LED phát ánh sáng xanh có bước sóng phù hợp để tiêu diệt vi khuẩn gây mụn, giảm sưng tấy và hạn chế mụn viêm lan rộng. Đây là phương pháp an toàn, không xâm lấn và thích hợp cho cả da nhạy cảm.
- Lăn kim trị mụn: Là kỹ thuật sử dụng thiết bị chuyên dụng tạo ra các vi tổn thương có kiểm soát trên bề mặt da, từ đó kích hoạt cơ chế tự phục hồi và thúc đẩy sản sinh collagen, elastin. Bên cạnh khả năng cải thiện sẹo rỗ, phương pháp này còn giúp da hấp thu dưỡng chất trị mụn tốt hơn và tái tạo nhanh chóng. Để đảm bảo an toàn và hiệu quả, lăn kim cần được thực hiện tại cơ sở uy tín, dưới sự trực tiếp giám sát của bác sĩ da liễu.
Lăn kim cần được thực hiện tại các cơ sở uy tín với đội ngũ bác sĩ da liễu giàu kinh nghiệm để đảm bảo an toàn và hiệu quả điều trị.
Tùy vào mức độ và loại mụn, bác sĩ sẽ lựa chọn phương pháp phù hợp, có thể áp dụng đơn lẻ hoặc kết hợp nhiều kỹ thuật nhằm nâng cao hiệu quả và rút ngắn thời điều trị. Do đó, bạn nên tìm đến phòng khám uy tín để bác sĩ thăm khám và xây dựng phác trị mụn đồ phù hợp.
Nên trị mụn ở đâu uy tín, chuẩn y khoa?
Phòng khám da liễu O2 SKIN là địa chỉ trị mụn uy tín tại TP.HCM, được nhiều bạn trẻ tin tưởng lựa chọn. Nơi đây không chỉ quy tụ đội ngũ bác sĩ da liễu giàu chuyên môn mà còn sở hữu cơ sở vật chất hiện đại và quy trình trị mụn chuẩn y khoa, đã điều trị thành công cho hơn 489.000 khách hàng. Dựa trên kinh nghiệm lâu năm, các bác sĩ sẽ xây dựng phác đồ điều trị chuẩn y khoa, phù hợp với từng tình trạng da, tập trung xử lý đúng nguyên nhân mụn trứng cá để mang lại hiệu quả rõ rệt ngay từ giai đoạn đầu.
Đội ngũ bác sĩ và dược sĩ tại O2 SKIN cam kết chỉ định liệu trình phù hợp, kê toa sản phẩm cần thiết, sử dụng mỹ phẩm chính hãng và minh bạch về giá. Bên cạnh đó, bác sĩ O2 SKIN còn hướng dẫn khách hàng cách chăm sóc da tại nhà, xây dựng chế độ ăn uống – sinh hoạt lành mạnh nhằm chủ động kiểm soát và ngăn ngừa mụn tái phát.
Nhiều bạn trẻ đã sớm lấy lại làn da láng mịn và sáng khỏe sau khi điều trị tại O2 SKIN, chẳng hạn như:
Tình trạng da của Thành Thái đã cải thiện được 85% sau vài tháng điều trị.
Ngọc Diễm cũng từng bị nhiều mụn do sử dụng sản phẩm không rõ nguồn gốc; nhưng chỉ sau thời gian ngắn điều trị tại O2 SKIN, làn da bạn đã cải thiện đáng kể.
Ngoài ra, bạn có thể tìm hiểu rõ hơn về hiệu quả trị mụn tại O2 SKIN qua câu chuyện hành trình 3 tháng lấy lại làn da mịn màng của Quỳnh Anh TẠI ĐÂY.
> Đặt lịch hẹn với bác sĩ da liễu O2 SKIN để được thăm khám trực tiếp và xây dựng phác đồ điều trị mụn chuẩn y khoa nhé!
Câu hỏi thường gặp
Trong quá trình tìm hiểu tại sao bị mụn trứng cá, nhiều bạn trẻ còn có những băn khoăn sau:
Loại da nào dễ bị mọc mụn?
Sự xuất hiện của mụn chịu ảnh hưởng bởi từng loại da, trong đó da dầu là nhóm dễ gặp mụn nhất. Nguyên nhân là do tuyến bã nhờn hoạt động quá mức, tiết ra nhiều dầu thừa, khiến lỗ chân lông bị bít tắc. Tình trạng này tạo điều kiện thuận lợi cho mụn, đặc biệt là mụn trứng cá, hình thành và phát triển.
Mụn trứng cá có lây lan không?
Theo các chuyên gia, mụn trứng cá không phải là bệnh truyền nhiễm nên sẽ không lây từ người này sang người khác. Tuy nhiên, mụn có thể lan rộng sang các vùng da khác của người bị mụn, dễ khiến tình trạng này trở nên nghiêm trọng hơn, đặc biệt sau khi nặn mụn.
Mặt tự nhiên nổi nhiều mụn trứng cá là do đâu?
Nguyên nhân khiến nhiều bạn tự nhiên nổi mụn trứng cá có thể do thay đổi nội tiết tố, sử dụng mỹ phẩm không phù hợp, chế độ ăn uống không lành mạnh, căng thẳng và các yếu tố môi trường khác (khói bụi, thay đổi thời tiết,…).
Tóm lạ hiểu rõ nguyên nhân gây mụn trứng cá sẽ là bước quan trọng giúp bạn lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp và phòng ngừa hiệu quả. Kết hợp chăm sóc da đúng cách, chế độ ăn uống – sinh hoạt lành mạnh và tuân thủ phác đồ từ bác sĩ da liễu sẽ giúp bạn sớm lấy lại làn da khỏe mạnh, mịn màng.
