Mụn Ẩn: Dấu Hiệu, Nguyên Nhân, Cách Điều Trị Và Ngăn Ngừa

Do nằm sâu trong da, mụn ẩn thường khó điều trị hơn so với các loại mụn khác.

Mụn ẩn là gì?

Mụn ẩn là một dạng mụn không viêm có nhân nằm sâu trong nang lông dưới bề mặt da (mụn đầu trắng) hoặc một phần trồi lên bề mặt da (mụn đầu đen). Loại mụn này có thể xuất hiện ở mọi lứa tuổi, từ tuổi dậy thì cho tới người trưởng thành.

Đặc điểm nhận biết mụn ẩn

Mụn ẩn có đặc điểm là màu gần trùng với màu da, kích thước nhỏ, thường mọc thành cụm khiến da sần sùi, thô ráp khi sờ vào và không viêm, không sưng, không đau nhức. Dưới đây là các chi tiết về đặc điểm mụn ẩn:

• Màu gần trùng với màu da: Nhân mụn không tiếp xúc với không khí nên thường có màu gần trùng với màu da, do đó khó để nhìn thấy bằng mắt thường từ xa, chỉ khi nhìn với cự ly gần bạn mới thấy mụn hiện diện thành từng đám.
• Kích thước khá nhỏ: Tình trạng mụn nhẹ có nhân nằm sâu bên trong nang lông, không có đầu nhân, nên biểu hiện bên ngoài chỉ là những nốt nhỏ li ti.
• Thường mọc thành từng cụm: Loại mụn này ít khi mọc riêng lẻ mà thường mọc thành từng cụm.
• Cảm nhận da sần sùi, thô ráp khi sờ vào: Mặc dù không thể nhìn thấy rõ, nhưng khi sờ lên vùng da chứa mụn thường có cảm giác rất thô ráp, sần sùi.
• Không viêm, không sưng, không đau nhức: Da thường không xuất hiện viêm, sưng hay đau nhức, nên nhiều người thường chủ quan không điều trị mụn từ sớm.

Da sần sùi mụn ẩn ở má gây kém thẩm mỹ, không được mịn màng.

10 nguyên nhân gây mụn ẩn bạn cần biết

Tình trạng mụn ẩn trên da có thể xảy ra do 10 nguyên nhân sau:

1. Da tiết quá nhiều dầu nhờn
2. Rối loạn nội tiết gây mụn ẩn dưới da
3. Vệ sinh da chưa sạch
4. Sử dụng sản phẩm chăm sóc da không phù hợp
5. Da mụn ẩn do lạm dụng mỹ phẩm
6. Tổn thương nang lông
7. Ô nhiễm môi trường là nguyên nhân bị mụn ẩn
8. Chế độ ăn uống, sinh hoạt thiếu khoa học
9. Nguyên nhân gây ra mụn ẩn là do dùng thuốc
10. Di truyền

Theo Bác sĩ Da liễu O2 SKIN, hai nguyên nhân hàng đầu khiến mụn ẩn dễ bùng phát là rối loạn nội tiết và vệ sinh da không đúng cách. Tuy nhiên, còn nhiều yếu tố khác cũng góp phần gây nên tình trạng mụn dưới da. Hãy cùng Bác sĩ O2 SKIN tìm hiểu chi tiết về 10 nguyên nhân gây mụn ẩn để có cái nhìn toàn diện nhất:

1. Da tiết quá nhiều dầu nhờn

Tuyến bã nhờn hoạt động quá mức sẽ sản xuất lượng dầu thừa lớn trên da. Lượng dầu thừa này nếu không được đào thải kịp thời sẽ trộn lẫn với tế bào chết và bụi bẩn, từ đó gây bít tắc lỗ chân lông và hình thành nhân mụn ẩn dưới da.

2. Da mụn ẩn do rối loạn nội tiết

Sự thay đổi nội tiết tố kích thích tuyến bã nhờn tăng tiết dầu nhờn, kết hợp với tế bào chết và bụi bẩn từ môi trường bên ngoài sẽ hình thành nhân mụn. Do đó, người đang trong giai đoạn dậy thì, phụ nữ trong chu kỳ kinh nguyệt hoặc khi mang thai là những đối tượng dễ bị nổi mụn.

3. Vệ sinh da chưa sạch

Một trong những nguyên nhân khiến da bị mụn ẩn là vệ sinh da chưa sạch, quên tẩy trang. Khi da mặt bẩn, còn thêm cả những bước dưỡng chất tiếp theo sẽ dẫn đến tình trạng lỗ chân lông bị bít tắc bởi hóa chất, bụi bẩn bên ngoài gây nên mụn ẩn.

Vệ sinh da chưa sạch là một trong những nguyên nhân mụn ẩn xuất hiện trên da.

4. Sử dụng sản phẩm chăm sóc da không phù hợp

Sự hình thành loại mụn này có thể do dùng sản phẩm chăm sóc da không phù hợp. Ngoài ra, một số thành phần trong sản phẩm cũng có thể sinh nhân mụn bạn cần tránh là: Lanolin, petrolatum, dầu khoáng, silicones, bơ cocoa, bơ hạt mỡ, các thành phần gốc dầu (dầu dừa, dầu hạnh nhân),…

5. Da mụn ẩn do lạm dụng mỹ phẩm

Nếu bạn trang điểm quá nhiều hoặc quá dày sẽ khiến làn da bạn không được thông thoáng. Thậm chí khi mụn mọc lên một số người còn có thói quen dùng mỹ phẩm để che đi khuyết điểm. Điều này không hề tốt cho da, mà chỉ làm cho tình trạng mụn nặng nề hơn, gây ảnh hưởng không nhỏ sau này.

6. Tổn thương nang lông

Các tổn thương nang lông từ thao tác nặn mụn thô bạo, tẩy rửa quá mức, lột da/xâm lấn không đúng kỹ thuật cũng là nguyên nhân bị mụn ẩn mà nhiều người mắc phải.

7. Ô nhiễm môi trường là nguyên nhân bị mụn ẩn

Khi làn da thường xuyên tiếp xúc với các tác nhân của môi trường, đặc biệt là bụi bẩn sẽ tích tụ trên da, len lỏi vào những lỗ chân lông. Về lâu dài, lỗ chân lông sẽ dần bị tắc nghẽn, từ đó sinh ra mụn.

8. Chế độ ăn uống, sinh hoạt thiếu khoa học

Nguyên nhân mụn ẩn trên trán, má, cằm có thể xuất hiện do những thói quen xấu hằng ngày như hay dùng tay sờ da mặt làm cho vi khuẩn tích tụ, sử dụng vỏ gối dơ, khăn mặt dơ, ăn uống nhiều thực phẩm ngọt, béo dầu mỡ, các chế phẩm từ sữa, thức khuya, uống ít nước,…

Mụn ẩn xuất hiện nhiều khi chế độ ăn uống và sinh hoạt không khoa học.

9. Nguyên nhân gây ra mụn ẩn là do dùng thuốc

Một số loại thuốc, chẳng hạn như corticosteroid, thuốc kháng lao, thuốc hormone giáp có thể gây nổi mụn do tác dụng phụ của thuốc. Vì thế nếu xuất hiện mụn trong quá trình dùng thuốc, hãy tham khảo ý kiến của bác sĩ để có giải pháp khắc phục phù hợp.

10. Di truyền

Da xuất hiện mụn ẩn nguyên nhân có thể do di truyền. Trong một số trường hợp, nếu gia đình của bạn có người bị mụn ẩn thì bạn cũng có nguy cơ gặp phải loại mụn này. Tuy nhiên, nguyên nhân gây ra mụn này chưa được nghiên cứu và thống kê rõ ràng.

Các vị trí mụn ẩn dưới da thường gặp nhất 

Các vị trí mụn ẩn thường gặp là trán, cằm, má, quanh miệng, quai hàm và mũi. Hãy cùng Bác sĩ Da liễu O2 SKIN tìm hiểu chi tiết vị trí các loại mụn ẩn thường xuất hiện và cách nhận biết chúng:

• Trên trán: Vùng trán là nơi dễ dàng nhận biết mụn ẩn nhất. Bạn có thể phát hiện bằng cách chạm nhẹ (cảm giác sần sùi, cộm nhẹ), soi gương dưới ánh sáng mạnh, hoặc khi đi soi da.
• Ở cằm: Khi sờ tay vào vùng cằm, bạn sẽ cảm thấy da bị cộm và có sự xuất hiện của các nốt mụn li ti mọc thành từng cụm nhỏ.
• Ở má: Má là vùng da rộng, dễ tích tụ dầu thừa và các yếu tố gây bít tắc từ môi trường (như bụi bẩn, vi khuẩn từ điện thoại hoặc tay chạm lên mặt), từ đó dễ hình thành mụn ẩn nếu quy trình vệ sinh da không đảm bảo.
• Quanh miệng: Mụn ẩn quanh miệng có thể hình thành do sự bít tắc lỗ chân lông hoặc do tác động cơ học kéo dài, ví dụ như việc đeo khẩu trang quá lâu làm da bị bí hơi và ma sát.
• Ở quai hàm: Vùng quai hàm dễ bị mụn ẩn do các tác động vật lý lặp đi lặp lại như ma sát khi đeo khẩu trang, cài quai nón bảo hiểm hoặc do thói quen sờ tay lên mặt.
• Mụn ẩn ở mũi: Mũi là nơi có mật độ tuyến bã nhờn cao. Sự tăng tiết dầu nhờn quá mức kết hợp với tế bào chết và bụi bẩn sẽ làm bít tắc nang lông, dẫn đến hình thành các nốt mụn ẩn.

Mụn ẩn xuất hiện ở nhiều khu vực trên da trong đó có mũi – vị trí tiết nhiều dầu nhờn.

Cách trị mụn ẩn trên mặt an toàn, hiệu quả 

Để trị mụn ẩn dưới da an toàn, hiệu quả, bạn cần kết hợp nhiều phương pháp:

• Giải pháp giảm mụn ẩn tại nhà như vệ sinh da, chườm ấm, bôi thuốc không kê đơn.
• Phương pháp chuyên sâu như peel da, lăn kim, đắp mặt nạ trị mụn, chiếu ánh sáng sinh học,… 

1. Giải pháp giảm mụn ẩn đơn giản tại nhà

Xây dựng thói quen chăm sóc da tại nhà đúng cách là nền tảng quan trọng giúp hỗ trợ quá trình điều trị mụn ẩn. Cụ thể:

• Vệ sinh da sạch sẽ: Bạn nên duy trì việc rửa mặt 2 lần mỗi ngày (sáng và tối) và luôn làm sạch da ngay sau khi đổ mồ hôi. Đặc biệt, đừng quên tẩy trang kỹ vào mỗi buổi tối hoặc sau khi trang điểm và tẩy da chết định kỳ 1 – 2 lần/tuần. Trong quá trình rửa mặt và tẩy trang, bạn cần thao tác thật nhẹ nhàng, tránh chà xát vì dễ gây kích ứng và làm tổn thương da mụn.
• Xông hơi: Xông hơi giúp làm mềm da, giãn nở lỗ chân lông và đẩy nhân mụn ẩn lên trên bề mặt. Từ đó bạn có thể dễ dàng lấy nhân mụn. 
• Bôi thuốc trị mụn không kê đơn: Bạn có thể sử dụng các loại thuốc bôi không kê đơn như Salicylic acid (BHA), Benzoyl peroxide, Azelaic acid để kích thích bong sừng, làm thông thoáng lỗ chân lông, giảm sưng viêm. 

2. Cách trị da mụn ẩn bằng phương pháp chuyên sâu

Đối với các trường hợp mụn ẩn dai dẳng hoặc mức độ trung bình đến nặng, Bác sĩ Da liễu O2 SKIN thường chỉ định kết hợp các phương pháp điều trị chuyên sâu, giúp giải quyết nhân mụn hiệu quả và ngăn ngừa tái phát. Cụ thể như:

• Peel da: Peel da là phương pháp thay da sinh học, sử dụng các hoạt chất có nguồn gốc tự nhiên để tác động lên da. Chúng có công dụng loại bỏ tế bào cũ, da chết và vi khuẩn, kích thích phát triển tế bào da mới, hỗ trợ đẩy mụn, giảm viêm và khô cồi mụn viêm, làm mờ vết thâm,…
• Lăn kim: Lăn kim nông đóng vai trò quan trọng trong phác đồ điều trị mụn trứng cá nhờ khả năng tạo kênh dẫn đưa các hoạt chất đặc trị sâu vào da. Qua đó hỗ trợ loại bỏ nhân mụn, ngăn ngừa tái phát, kích thích bong sừng làm sáng da và rút ngắn thời gian lành thương.
• Đắp mặt nạ: Bạn có thể sử dụng mặt nạ đất sét để hút bớt dầu thừa, làm sạch lỗ chân lông. Từ đó hỗ trợ làm giảm và hạn chế mụn ẩn hình thành hiệu quả hơn.  
• Chiếu ánh sáng sinh học: Đây là phương pháp ứng dụng ánh sáng đèn LED có vùng quang phổ phù hợp để trị liệu các bệnh lý về da và chăm sóc da. Theo đó, để trị mụn ẩn, bác sĩ thường chỉ định ánh sáng xanh (xanh lam) giúp kích thích nhân mụn trồi lên, gom cồi, bên cạnh đó điều tiết tuyến bã nhờn, tiêu diệt vi khuẩn C. acnes (chiếm phần lớn nguyên nhân gây mụn).
• Lấy nhân mụn chuẩn y khoa: Bằng cách sử dụng các dụng cụ y tế chuyên dụng tác động vào bề mặt da có mụn để đẩy nhân ra ngoài. Nhờ đó, giúp lỗ chân lông trở nên thông thoáng để hấp thu dưỡng chất từ sản phẩm chăm sóc da tốt hơn, rút ngắn thời gian điều trị mụn và tránh trường hợp mụn lây lan ra nhiều vùng da khác.

Lấy nhân mụn chuẩn Y khoa giúp lấy sạch nhân mụn ra khỏi da sớm, hạn chế tình trạng mụn phát triển từ nhẹ sang nặng hơn.

Khi nào cần đến gặp bác sĩ?

Bạn nên đến gặp bác sĩ da liễu để thăm khám nếu gặp các tình trạng dưới đây:

• Bất cứ khi nào mụn khiến bạn mất tự tin, lo lắng quá mức, ảnh hưởng đến tâm lý và cần cải thiện sớm.
• Khi thấy da xuất hiện mụn bất ngờ và nổi thành từng cụm ngày càng nhiều,…
• Mức độ mụn từ trung bình trở lên (>20 nốt mụn không viêm).
• Mụn ẩn sưng đỏ, gây khó chịu và mất tự tin.
• Mụn tái phát liên tục.
• Không có sự cải thiện sau vài tuần đến vài tháng sau khi áp dụng các phương pháp điều trị tại nhà, không kê đơn.
• Mụn xuất hiện như tác dụng phụ sau khi sử dụng thuốc như thuốc trị trầm cảm, lo âu, và các loại thuốc khác.
• Mụn để lại nhiều sẹo mụn trên da.

Cách ngăn ngừa da bị mụn ẩn

Để ngăn ngừa mụn ẩn hình thành và tái phát hiệu quả, bạn cần kết hợp các cách sau:

• Chăm sóc da đúng cách.
• Xây dựng chế độ dinh dưỡng khoa học.
• Điều chỉnh lối sống lành mạnh.

1. Chăm sóc da đúng cách

Để hạn chế da bị mụn ẩn, bạn nên chú trọng trong việc chăm sóc da đúng cách như sau:

• Tẩy trang và rửa mặt đúng cách: Mặc dù không trang điểm nhưng bạn cũng cần tẩy trang để loại bỏ các yếu tố tác động từ môi trường như bụi bẩn, mồ hôi, lượng dầu thừa,… Kế tiếp là lựa chọn sữa rửa rửa mặt phù hợp với loại da, có thể có thành phần salicylic acid giúp sạch sâu tuy nhiên không được gây khô da.
• Tẩy tế bào chết với tần suất phù hợp: Trong các bước chăm sóc da, bạn đừng bỏ qua việc tẩy tế bào chết định kỳ với tần suất phù hợp nhằm giúp lỗ chân lông thông thoáng và thẩm thấu các dưỡng chất tốt hơn.
• Dưỡng ẩm phù hợp: Bổ sung những sản phẩm cấp ẩm có kết cấu dạng gel hay kem dưỡng gắn nhãn “Oil-free” hoặc “noncomedogenic” vào quy trình dưỡng da hằng ngày là điều cần thiết. Bởi nếu làn da không được cấp ẩm đầy đủ thì tuyến dầu càng hoạt động mạnh mẽ, khiến dầu nhờn trên da càng sinh ra nhiều, từ đó mụn bắt đầu hình thành.
• Đắp mặt nạ kiềm nhờn: Các loại mặt nạ đất sét, bùn khoáng,… có thể giúp hút sạch dầu nhờn, làm sạch sâu cho da và thông thoáng lỗ chân lông.

2. Xây dựng chế độ dinh dưỡng khoa học

Để có làn da khỏe mạnh từ bên trong, bạn nên hạn chế tối đa thực phẩm ngọt, nhiều chất béo và các sản phẩm từ sữa (yếu tố kích thích mụn). Thay vào đó, hãy tăng cường bổ sung rau củ quả để cung cấp khoáng chất, thanh lọc da, giữ ẩm và hỗ trợ quá trình điều trị mụn diễn ra nhanh chóng, hiệu quả hơn.

Chế độ ăn uống khoa học giúp thanh lọc, giữ ẩm da và đẩy nhanh tiến trình điều trị mụn.

3. Điều chỉnh lối sống lành mạnh

Bên cạnh chế độ ăn uống, bạn cũng cần chú trọng đến việc ngủ sớm, ngủ đủ giấc và hạn chế tối đa căng thẳng. Duy trì tinh thần thoải mái, lạc quan sẽ giúp cơ thể và làn da sớm hồi phục, hỗ trợ quá trình điều trị để da trở nên mịn màng hơn.

Câu hỏi thường gặp

Da bị mụn ẩn có tự hết không?

Mụn ẩn thường nằm sâu trong nang lông nên không thể tự hết nếu bạn không nhận biết được yếu tố nguy cơ và áp dụng phương pháp điều trị đúng cách. Cơ chế điều trị mụn ẩn tập trung vào việc điều hòa giảm tiết bã nhờn, tăng luân chuyển tế bào sừng, từ đó duy trì làn da láng mịn và sáng khỏe.

Có nên nặn mụn ẩn dưới da không?

Bạn nên nặn mụn ẩn nếu quy trình được thực hiện đúng cách và chuẩn Y khoa. Phương pháp này giúp lấy sạch nhân mụn ra khỏi da sớm, hạn chế tình trạng mụn phát triển nặng và lây lan. Đồng thời, nặn mụn chuẩn y khoa còn giúp lỗ chân lông thông thoáng để da hấp thụ hoạt chất từ thuốc đặc trị tốt hơn.

Điều trị mụn ẩn mất bao lâu?

Thông thường, mụn nhẹ bạn có thể thấy hiệu quả cải thiện trong 6-8 tuần đầu tiên. Đối với mụn nặng hơn hoặc tình trạng mụn phức tạp hơn, có thể cần mất từ 3-6 tháng bao gồm cả điều trị các biến chứng sau mụn (cải thiện vết thâm mụn, hồng ban, sẹo rỗ,…)

Vì sao da bị mụn ẩn điều trị hoài không hết?

Có thể do những nguyên nhân như tự điều trị bằng phương pháp thiên nhiên không đúng cách, tự điều trị theo toa thuốc của người khác, thường xuyên thay đổi phương pháp điều trị, không tuân thủ phác đồ điều trị của bác sĩ, không duy trì liệu trình chăm sóc da sau mụn.

Trên đây bài viết đã cung cấp cho bạn những thông tin cần biết về mụn ẩn là gì. Nhìn chung, tình trạng này cần được điều trị sớm, đúng cách để không ảnh hưởng tới thẩm mỹ và để lại hậu quả xấu trên da. Nếu bạn đang gặp vấn đề về mụn, hãy đến phòng khám da liễu uy tín để được bác sĩ tư vấn và lên phác đồ điều trị riêng biệt, sớm hết mụn và lấy lại làn da khỏe mạnh mịn màng.